13th September Blackday Special Message: CRITICAL ANALYSIS OF JOUPI MASSACRE

By :- Seilam Haokip

Blackday eti teng ule seidoh lou a hithei lou Joupi khomite Chung a thilsoh gimnei hi ahijipen in ahi. Chule Kum dang a ana kiseidoh kha lou epi jeh a Kabui/liangmei hon Joupi te hi ahiti bol melset deh u ham ti hi keiman khol gil na kahin nei jou a kahin mu cheng ho anoi a bang hin kahin sun e.

...1992 chun Assam ah AIR Thadou programme ana kithenso tan hijeh chun Manipur apat CKRF(Chin kuki Resistance Force) kiti Kuki gollhang mitampi sophisticated Meipum ngen kichoi ho hi Manipur apat Assam a Thadou programme chu Kuki Programme a khel nadin ahung kalsoung tauvin ahi, chule kenglam a Assam ejot ding le Joupi kho hi kijot pa tei ahijeh chun ama hojong Joupi ah hin akingapa tauvin ahi. Hiche Joupi a aumpet uvin Liangmei/kabui Joupi kimvel a um ho kho ho ah Uicha/Ahcha/Gancha a demand uvin akitha uvin chule Liangmei /kabui ho chu mol a jep toh ana tho uvin ahi. Chule Joupi mipi ho le akimvel a Kuki mipi hojong chun ama ho veng dia Kuki namsepai hung ahisah uvin kipah tah in ana lem uvin ana kithopi uvin ahi. Chutia namsepai manchah lhingset a hung kalsong ana um khah lou jeh chun Joupi khomite jong chun Kabui kho Lenlong khomite toh gam thu a ana kinop mo na hou jong ana seidoh kha tauvin ahileh hichun CKRF ho chun Lenlong khomite chu avoh le ajep ana tho tauvin ahi. Ahin chujou ni ejat ham in CKRF ho chu Assam gam a ajoun pei tauvin Thadou programme kithenso suboi din ana kitol pei tauvin Joupi khomi te ho chu thom hou tah in ana dalha tauvin ahi.

Kasei nom chu hiche CKRF te natoh chu akimvel a Kabui ho chun Chance lah nading nikho chu anga jing u ana hitan ahi. Hijeh a chu Quit Notice kipeh vang in Joupi mipi ho chu lampi a ana lam tin uva melse teh a Gancha tuh a ana tuh u ahi.

Khonung in hiche CKRF kiti ho chu KLA, Kuki Liberation Army ahung kiti uvin ama ho jong sopi chunga Gaal dou dia kiphut doh ana hijeh u ham tuni chan in org.pilhing asoh thei ta pouvin ahi. Hilai Assam a Thadou Programme suboi dia ahung vaikoun uva meipum jouse chu Pu T Lunkim in ahin choh peh ahiuvin TL Kuki@Thanglam Khongsai in ana lamkai sah ana hie.

Gah gel tem uvin ka namite CKRF te beh chun Joupi leh Akim vel kuki te chu ana umpi ule Joupi thigim nei na chu ana um pounte. Manipur a Kuki /Naga gal nasatah a kuki nam mite meipum kisen neilou a ena um lai uva Assam a CKRF ho chun asopi ho chunga gal khu thet a ana bol kit u chu eti dip dam um hitam?! Phat chomkhat jou TL Kuki ho thijou in KLA jong  (L) Letkholun Lhanghal in Saichang Area Naga te khut a venbit ahithei nadiu vin ahin semhoi kit tan ahi le Pu.T Lunkim injong malai TL Kuki bang a chu thujo ding Thadou/Kuki kah a man chah ding ana tileh Pu Letkholun Lhanghal  chu ana nom ta pon hijeh chun T.Lunkim in Pu Letkholun chu Army ho kisen ana bulhu sah ji in ahi.Hiche nam mite pap hi um ahidem khonung in Pu T lunkim jong aman aphudoh KLA lamkai Pu (L) Letkholun in ana man kit in aban ban in KLA jong ahung kikehso kit uvin CKRF lamkai ana hi (L) TL Kuki chapa Marvin Khongsai jong KLA Lamkai ahung hi in ama jong KNA ten Saikul lampi ah ahin kap lih kit tauvin ahi.

Vangset um tah kit chu tuhin hiche CKRF te ideology chu kineppi umtah KNA/KNO ten ahin chepi kit tauvin Assam a ana soh sa boina chu Manipur hung lhung kit tan Ema kho u hi boina meipi in eibom lai tah u ahi . Manipur Non-Naga jouse min kuki a ei hetlai uvin tuhin KNO ten mi Kuki hi tribe neo cha Mate ho toh equivalent in aum sah tauvin 2020 census din hoilou tah in aki goung kit tauvin ahi. Tuchung Anglo - Kuki war centenary kisen Kuki tribe recognition mu nathei ding ahiphot leh tin 'Ancestral land' tiding jong ' Dignity' in e khel kit tauvin....noti ho injong 'Dignity' adei bep ehi tauvin ahi.

Akisei nom pen chu eiho sunga lunggel hoilou pa hi epai lhah thei lou tokah uvin Blackday hi Kum sangkhat kimang jong leh phachom din kagel poi,Hou le beh, phung le chang, Guinu, gaosap tiho echepi nalai ule Kuki te dia chu aniseh hi Blackday hijing nalai ahi.

Kakipah e!

From,
Kuki Liberal Society Group
Tu le Khonung Fb Group

C&P 
Share:

No comments:

Post a Comment

Comments not related to the topic will be removed immediately.

Recent Posts

Popular Posts

Articles

SUBSCRIBE

Thangkhal Bible in Mobile

Mobile phone a Thangkhal NT Bible koih ding dan

Read Thangkhal NT Bible

JOIN KV fb

ZOMI FINS

PHOTO GALLERY

THANGKHAL COSTUMES
TBCWD TOUR 24-Sept-2022
Kulhvum Prayer

Blog Archive