MANIPUR state sung a Suspension of Operations (SoO) agreement bawl thautawi pawl tuamtuamte tawh July 7, 2025 in New Delhi ah Ministry of Home Affairs, Govt of India in kihouna nei uh a, tua kihouna a tel United Peoples Front (UPF) Zomi lam apan kalsuante'n tuni zinglam dak 11 in Zomi Secretariat ah report pia in, Zomi sung a pawl omte tawh leng consultative meeting nei uhi. Hunzatna KC Smack, Secy GAD/ZRO in makaih a, Kenneth Muan, Vice President ZRO in thumapi a genzawh in, MHA tawh kihouna a tel LT Paite, Secretary ZRF, Kamkhanpau, President ZDV leh Ketheos Zomi, Secretary Ministry of External Affairs/ZRO in a banban in report pia uhi.
Ketheos Zomi in huai hun ah a gendan in, kihouna ahihleh A.K. Mishra, Advisor Home Ministry on Northeast Affairs in makaih a, kihouna ah Ministry of Home Affairs (MHA), Government of India in UPF leh KNO kiang ah SoO camp a neih uh a vek a gawm a 14 pen hihkiam ding in ngen uh a, himahleh Zomi Revolutionary Army (ZRA) in camp 3 a neihte khat leng beisak ding utlou in, ZRA in designated camp a neih 3te lakah Muvanlai Camp pen P Chidambaram in Union Home Minister a letlai a a phakkhakna mun ahih banah Camp dang nihte leng Govt in hunpaisa a a lemsakpih khitsa ahihman in Camp 3 lakah nih kiamsak ding leh khat a gawmkhawm vek ding chia thusun omte kipom theilou ahihdan gen hi. Huai banah Camp omna munte suanding leh kiamsak ding kichi Meitei-te thubawl hi a, Meitei-te tenna bial tawh a kinaihna mun ah ZRA in designated camp khatleng neilou chi hi.
ZRA in tulel in Camp Muvanlai, Camp Sinai leh Camp Phaiba nei uh a, huaimunte Imphal apan Km 100 val a gamla mun ngen a om ahihdan gen in, tua Designated camp omna munte ah UPF (Zomi) nuai a om ZRA, ZRF leh ZDV om uh chi hi. Delhi a kihouna ah A.K. Mishra in tamveitak camp 3 omte camp 1 ah gawmding in kun mahleh UPF (Zomi) min a kalsuan Ketheos leh a team-te thuzawh zoulou chi a, Pathian hatna ziak leh innlam a a Zomi pihte'n a dinpih ziak uh ahihdan gen hi.
Huaibanah Designated Camp omte Govt apan huhna ziak a etkol hilou in amau leh amau a ki-enkol ahihdan leng gen hi. Tua kia hilou in ZRA, ZDV leh ZRF cadre-te stipend leng November 2022 apan piak hi nawnlou uhi.
Ketheos in a genzelna ah ZRA in chiklai peuh in kihouna om leh mansa hi gige uh a, himahleh Camp suankhiak leh hihkiam ding bel thil hithei hilou ahihdan gen hi.
ZRA ahihleh Zomi Re-Unification Organisation (ZRO) nuai a galvantawi pawl hi uh a, himahleh ZRA in mipi tawh tonkhawm lou in nasem ngeilou a, Designated Camp hihkiam ding lemsak louhna leng June 23, 2025 a Zomi sung a makai tuamtuam in Public Consultative meeting a neih hun ua thupukna ahi chi a, ZRA in thupukna khatpeuh mipi apan leh ZRA cadre-te lemsakpihna tellou in la ngeilou chi hi.
SoO agreement ahihleh Government of India, Government of Manipur leh Zosuan singtangmi galvantawi pawl KNO leh UPF nuai a omte tawh 2008 apan patkhiak a om hi a, himahleh February 2024 apan SoO agreement hunbei pen behlap in om nawn nailou hi.
July 7 a kihouna ahihleh MHA advisor for Northeast affairs A.K. Mishra in makaih a, tua kihouna ah senior Intelligence Bureau official-te, Manipur Home Secretary leh Addl DGP, KNO banah UPF apan makaite kihel uhi.
Hiai kihouna a tel KNO leh UPF in a tangpi in SoO framework hun behlap ding leh a designated camp uh heikual ding ahihleh leng khawksa lou uh a, KNO nuai a helpawl tuamtuam in designated camp 7 a neihlak uah 5 a kiamsuk sak ding ut in, UPF in leng a designated camp 7 a neih lak uah 4 tan a kiamsuk sak ding poisalou uh chih himahleh ZRA in a camp uh khat a gawmding utlou uh chih ahi hi.
UPF nuai a thautawi pawl omteng lakah ZRA in Designated camp 3 nei in, a dangte'n khat chiat nei uhi. UPF nuai a om ZRA in camp 3- Muvanlai, Mt. Sinai leh Phaiba camp nei uh a, huaimunte Zomite luahkhumna bial ngen ahihban ah Imphal phaizang tawh kigamla taktak ngen a om hi uhi. Tulel in SoO agreement pen a hunbei mahleh hihtawp hituanlou hi.
Kum 2008 a SoO Agreement suaikaih tung in a kigawm in UPF leh KNO in cadre 2,200 vel nei ua, amaute designated camps 14 ah om uhi. SoO Agreement dungzui in UPF leh KNO cadre-te'n kha teng in Rs 6,000 stipend ngah uhi.
Ketheos Zomi apan report ngeihkhiakna om zawh in Discussion hour ah Interlocutor AK Mishra in ZRA , ZDV leh ZRF Camp thumte lak ah camp nih khak ding chi a a genpih pen thukimna omsa bang in palaite'n khat leng khak louh ding chi in pangvek uh a, Zomi leader tuamtuam te'n camp thumte a hi bangbang a a om ding hoih a sak thu uh genpih chiat uhi.
Huailou in Interlocutor AK Mishra apan peace process leh road map for negotiated political settlement a om bangbang pompih dingin leader paikhawmte'n hoihsa chiat uhi. Tua teng banah maban kalsuan dingdan hunkhop gen khawmna leng nei uhi. Tuni a hunzatna om sung in Zomi Council , Zomi Council Central Working Committee, Zomi sunga Tribe omte, Zomi Frontal Organisation-te leh CVDF makaite kihel uhi.
No comments:
Post a Comment
Comments not related to the topic will be removed immediately.